TARİHLE BULUŞMA

Taşkent’te Türk tarihi için önemli yapı, eser ve müzeleri de gezecek olan KGK heyeti, üçüncü gün hızlı trenle Semerkand’a geçecek. Semerkand Medya Merkezi’ni de ziyaret edecek olan heyet, tarihteki en önemli Türk devlet adamlarından birisi olan Emir Timur’un şehri Semerkand’da yapacağı tarihi ve turistik gezinin ardından hızlı trenle Buhara’ya hareket edecek. Buhara gezisinin ardından otobüsle Harezm eyaletine geçecek olan heyet, tarihi Hive ve Ürgenç şehirlerinde tarihe yolculuk yapacak ve Harezm bölgesinde Türk kültürünü tanıma amaçlı turlara da katılacaklar.

DİM: ÇOK ÖNEMLİ BİR ETKİNLİK

KGK Genel Başkanı Mehmet Ali Dim, Özbekistan’a yapacakları yolculuğun hem medya dayanışması ve hem de iki ülke ilişkileri açısından önemli olduğunu belirterek, “Özbekistan ile tarihsel bağlarımızın güçlendirilmesi konusunda iki devletin diplomatik çabalarına biz de naçizane medya diplomasisi yoluyla katkı sağlamak istedik. Tamamen konseyimizin ve katılımcıların öz kaynağı ile hiçbir resmi kurum ve kuruluştan mali destek almadan bu organizasyonu gerçekleştirdik. İnanıyoruz ki, bu buluşma iki kardeş ülke ve Türk toplumunun dayanışmasına önemli bir katkı sağlayacaktır. Tüm katılımcı üyelerimize ve bize kucak açan Özbekistan’daki meslektaşlarımıza, üniversite yönetimine ve diğer kişi ve kurumlara çok teşekkür ederiz” dedi.
PANELİN KAPSAMI

Taşkent’te Özbekistan Gazetecilik ve Kitle İletişimi Üniversitesi’nin ev sahipliğinde gerçekleşecek olan “Türk Dünyasında Medya ve Eğitim Paneli” iki oturumda birer moderatör ile dörder konuşmacıdan oluşuyor. Oturumlar, panelistler ve konuları şöyle:

1. OTURUM

Moderatör:Olimov Farruhbek
Özbekistan Gazetecilik ve Kitle İletişimi Üniversitesi Doçenti, Filoloji Doktoru

– Sherzodkhon Kudratkhuzha, Siyaset Bilimi Doktoru, Özbekistan Gazetecilik ve Kitle İletişimi Üniversitesi Rektörü.
Konu: Dijital Kuşağın (Z, Alfa, Beta) Yeni Medya Tüketim Talepleri

– Prof. Dr. Levent Eraslan, KGK Danışma Kurulu Başkanı, Anadolu Üniversitesi Öğretim Üyesi
Konu: Yeni Medya Eğitimi ve Medyanın Geleceği

– Merih Ak
NTV, Gazeteci
Konu: Medyadaki Yeni Trendler

– Nigar İbrahimova
Azerbaycan, Gazeteci, TV Yorumcusu
Konu: Türk Dünyasında Sosyal İletişim Kanalları ve Medya

2. OTURUM

Moderatör: Mehmet Ali Dim
Gazeteci, KGK Genel Başkanı

– Vatan Öz
Londra, Gazeteci
Konu: Diaspora Gazeteciliği

– Elşad Eyvazlı
Azerbaycan, Gazeteci, KGK Dış Medya Konseyi Başkanı

– Prof. Dr. Mehmet Yüce. T.C. Taşkent Büyükelçiliği İletişim Müşaviri
Konu: Kamu diplomasisinde medyanın rolü

– Alihan Pehlivan
Kıbrıs, Gazeteci
Konu: Kıbrıs Üniversitelerinin Eğitim Yaklaşımları ve Medya ile Etkileşim

Avusturya heyeti, Özbekistan Cumhurbaşkanı Shavkat Mirziyoyev tarafından kabul edildi. Görüşmelerde ayrıca Özbekistan Dışişleri Bakanı Bakhtiyor Saidov ile Yatırım ve Ticaret Bakanı Laziz Kudratov da hazır bulundu. Ziyaret, iki ülke arasındaki siyasi diyaloğun en üst düzeye ulaştığının bir göstergesi olarak değerlendirildi.

Üç Temel Sütun: Ekonomi, Geri Gönderim ve Nitelikli İşgücü

Görüşmelerin odağında üç kritik konu başlığı yer aldı:

• Ekonomik İş Birliğinin Artırılması: Özbekistan’ın son yıllarda gerçekleştirdiği ekonomik reformlar, Avusturya iş dünyası için önemli fırsatlar sunuyor. Altyapı, enerji ve teknoloji alanlarında Avusturya yatırımlarının artırılması kararlaştırıldı.

• Göç ve Geri Gönderim Protokolleri: İçişleri Bakanı Gerhard Karner, yasal olmayan göçle mücadele kapsamında, Avusturya'da ikamet hakkı bulunmayan Özbek vatandaşlarının hızlı ve sorunsuz bir şekilde geri gönderilmesi konusunda Özbek makamlarıyla iş birliği zeminini güçlendirdi.

• Nitelikli İşgücü İçin Yasal Kanallar: Avusturya’nın işgücü ihtiyacına yönelik olarak, Özbekistan’dan gelecek nitelikli personelin yasal ve düzenli yollarla istihdam edilmesini teşvik edecek mekanizmalar üzerinde duruldu.

"Stratejik Ortaklık" Mesajı

Dışişleri Bakanı Meinl-Reisinger, Özbekistan'ın bölgesel istikrar ve ekonomik potansiyel açısından Avusturya için kilit bir ortak olduğunu vurguladı. İçişleri Bakanı Karner ise güvenli göç yönetimi için bu tür ikili anlaşmaların Avrupa güvenliği adına elzem olduğunu belirtti.

Bu ziyaretin, iki ülke arasındaki ticaret hacmini artırması ve düzensiz göçle mücadelede somut adımların atılmasını hızlandırması bekleniyor.

Sosyal medya için yaş sınırı planı

Avrupa Komisyonu, “Age Verification Blueprint” (Yaş Doğrulama Şablonu) adı verilen bir model sunarak, üye devletlere bu sistemi ulusal düzeyde uygulama imkânı tanıyor.

Avusturya bu alanda öncü ülkeler arasında yer alıyor. Hükümet, yaz aylarına kadar hazırlanması planlanan yasa tasarısıyla 14 yaş altına sosyal medya yasağı getirmeyi hedefliyor.

Ulusal çözümler, ülkelerin kendi eğitim sistemleri ve çocuk koruma politikalarına göre uyarlanabilecek. Ancak Avusturya’ya göre, AB genelinde de ortak asgari standartlar ve güçlü denetim mekanizmaları gerekiyor—özellikle milyarlarca euro ciroya sahip küresel platformlara karşı.

Meta’ya yönelik eleştiriler

Pröll, Meta hakkında Avrupa Komisyonu’nun yaptığı ön değerlendirmeyi de memnuniyetle karşıladı. Buna göre, Instagram ve Facebook platformlarının çocukları yeterince korumadığı ve Digital Services Act kurallarını ihlal ettiği belirtiliyor.

Pröll, büyük teknoloji şirketlerinin gönüllü önlemlerinin yeterli olmadığını vurgulayarak, Avrupa genelinde:

• ortak minimum yaş sınırı
• platformlar için bağlayıcı kurallar
• net teknik ve hukuki yol haritası

gerektiğini söyledi.

Yapay zekâ stratejisi: “Apply AI” ve “AI First”

Toplantıda ayrıca yapay zekâ politikaları da ele alındı. Avusturya, bu alanda kapsamlı bir yönetim yapısı kurduğunu ve kamu yönetiminde güvenli yapay zekâ kullanımını teşvik ettiğini açıkladı.

Öne çıkan adımlar:

• Kamu kurumları için ortak bir çerçeve sağlayan “Public AI Initiative”
• Devlete ait güvenli yapay zekâ altyapısı
• KOBİ’ler için düzenleyici test ortamları (regulatory sandboxes)

Bunun yanında, KOBİ’lerde yapay zekâ kullanımını artırmak için şu projeler yürütülüyor:

• AI Factory AI:AT
• KI Mobil
• embrAIsme
• KI Servis Noktası
• KI Pazaryeri

Avusturya ayrıca yapay zekâ alanında standartların belirlenmesi ve AB düzenlemelerine uyum konusunda çalışmalarını sürdürüyor.

Özetle: Avusturya, hem çocukların dijital ortamda korunması hem de yapay zekâ uygulamalarının yaygınlaştırılması konusunda AB içinde daha güçlü ve ortak bir yaklaşım oluşturulması için aktif rol oynuyor.

“Türkiye güvenilir bir liman”

Zafer Sırakaya konuşmasına Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın selamını ileterek başladı. Etkinliklerin “gönül köprüleri” kurduğunu ifade eden Sırakaya, yurt dışında yaşayan Türklerin hem bulundukları ülkelere katkı sunduğunu hem de güçlü bir toplum inşa ettiğini vurguladı.

Sırakaya, Türk toplumunun ekonomiden eğitime, bilimden sanata kadar birçok alanda önemli başarılara imza attığını belirterek, Türkiye’nin dünyada adalet ve vicdanı temsil eden bir rol üstlendiğini söyledi.

Bahadır Yenişehirlioğlu ise Türkiye’nin tarihsel misyonuna dikkat çekerek, ülkenin mazlumların yanında durmaya devam ettiğini ifade etti. Küresel krizlerin Türkiye’nin önemini artırdığını belirten Yenişehirlioğlu, “Dünya büyük bir insanlık sınavından geçerken Türkiye’nin güvenilir bir liman olduğu bir kez daha görülmüştür.” dedi.

“Diaspora şuuru inşa etmeliyiz”

Büyükelçi Gürsel Dönmez, UID’nin 20 yıllık geçmişine değinerek teşkilatın önemli bir rol üstlendiğini söyledi.

UID Genel Başkanı Kenan Aslan ise organizasyonun 35 ülkede 60 bölgeye ulaştığını ve 30 bini aşkın gönüllüsü bulunduğunu belirtti. Aslan, Türk diasporasının etkisinin giderek arttığını vurgulayarak, “En büyük sorumluluğumuz; yüksek hedefler koyabilen güçlü bir diaspora şuuru inşa etmektir.” ifadelerini kullandı.

Fidan: “Tutarlı ve ilke temelli diplomasi”

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan konuşmasında, Türkiye’nin küresel krizlere karşı ilke temelli ve tutarlı bir diplomasi yürüttüğünü söyledi.

Gazze’den Ukrayna’ya kadar tüm çatışmalarda ateşkes ve diyalog çağrısı yaptıklarını hatırlatan Fidan, uluslararası sistemdeki çifte standartları eleştirdi. Türkiye’nin en büyük gücünün dış politikadaki tutarlılığı olduğunu vurgulayan Fidan, “Hangi prensibi bir yerde savunuyorsak, başka bir yerde de aynı şekilde savunuyoruz.” dedi.

Fidan, hem Gazze’de yaşananların hem de Holokost’un yanlış olduğunu belirterek, seçici yaklaşımın kabul edilemez olduğunu ifade etti.

“G20 gücüyle hareket ediyoruz”

Türkiye’nin barış çağrılarının güçlü bir ekonomik ve askeri altyapıya dayandığını belirten Fidan, ülkenin G20 üyesi olarak etkin bir rol oynadığını söyledi.

Bölgesel sorunların çözümünde iş birliğinin önemine dikkat çeken Fidan, “Birbirimize güvenip destek olursak sorunların büyük kısmı kendiliğinden çözülür.” değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye’nin dış politika yaklaşımının insani değerler üzerine kurulu olduğunu ifade eden Fidan, bu anlayışın toplumun kültürel ve tarihsel birikiminden beslendiğini sözlerine ekledi.

Bakan Fidan’ın ziyaret kapsamında Avusturya Başbakanı Christian Stocker tarafından kabul edilmesi, AGİT Genel Sekreteri Feridun Sinirlioğlu ile görüşmesi, Viyana Diplomasi Akademisi’nde düzenlenecek konferansta hitapta bulunması ve Türk sivil toplum kuruluşlarının temsilcileriyle bir araya gelmesi öngörülüyor.

Fidan’ın ziyaret kapsamında Avusturyalı yetkililerle gerçekleştireceği görüşmelerde, Türkiye ile Avusturya arasındaki ikili ilişkileri siyasi, ekonomik, ticari, askeri, kültürel ve beşeri boyutlarıyla bütüncül bir yaklaşımla ele alması ve mevcut işbirliği alanlarının daha da derinleştirilmesine yönelik imkanları değerlendirmesi, iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin çeşitlendirilmesi, ticaret hacminin artırılması ile karşılıklı yatırımların teşvik edilmesine yönelik mevcut potansiyele ve fırsatlara dikkati çekmesinin yanı sıra Avusturya ile enerji, dijitalleşme, bağlantısallık ve savunma sanayisi başta olmak üzere stratejik nitelik taşıyan alanlarda işbirliği potansiyelinin altını çizmesi ve bunu geliştirmeye yönelik imkanları kapsamlı şekilde ele alması bekleniyor.

Türkiye’nin Avusturya’daki Türk toplumunun huzuruna, refahına ve toplumsal uyumuna verdiği önemi vurgulaması ve bu çerçevede Türk toplumunun hak ve menfaatlerinin korunmasının öncelikli mesele olduğunun altını çizmesi öngörülen Fidan'ın, ayrıca Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ortaya koyduğu vizyon doğrultusunda Türkiye’nin AB’ye tam üyelik perspektifini koruduğunu ifade etmesi, Türkiye-AB ilişkilerine stratejik perspektifle yaklaşılması, bu ilişkilerin dar siyasi hesaplara alet edilmemesinin tüm tarafların yararına olacağını belirtmesi ve ayrıca mevcut tıkanıklıkların aşılabilmesi için Türkiye-AB ilişkilerinde daha kapsamlı ve kurumsal işbirliği anlayışına ihtiyaç bulunduğunu dile getirmesi hedefleniyor.

Fidan’ın yetkililere, Türkiye’nin Rusya-Ukrayna savaşında tarafların yeniden müzakere masasına dönmesine ve savaşın adil, kalıcı ve sürdürülebilir barışla sona erdirilmesine yönelik çabaları desteklemeyi sürdüreceğini ifade etmesi, İran ile ABD arasındaki çatışmanın kalıcı biçimde sona erdirilmesi amacıyla yürütülen girişimlere Türkiye’nin desteğinin devam edeceğini belirtmesi, ayrıca Hürmüz Boğazı’nda, seyrüsefer serbestisinin en kısa sürede yeniden tesis edilmesi ve savaş öncesi statükoya dönülmesinin küresel ölçekte taşıdığı önemin altını çizmesi bekleniyor.

Ayrıca İsrail'in Gazze'de ateşkes ihlallerini ve barış planını akamete uğratmaya yönelik adımlarını sürdürdüğüne dikkati çekeceği belirtilen Fidan'ın, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinin Batı Şeria'da yasa dışı yerleşimci terörünü teşvik ettiğine ve işgalini sistematik biçimde genişlettiğine işaret etmesi, İsrail'in işgal ve yıkım politikalarının tüm bölgede barış ve istikrarı tehdit ettiğini vurgulaması öngörülüyor.

Türkiye-Avusturya İlişkileri

Türkiye ve Avusturya arasındaki çok yönlü ve tarihi ilişkiler olumlu mecrada ilerliyor. İki ülkenin üst düzey yetkilileri arasında özellikle uluslararası konferanslar ve toplantılar marjında son dönemde görüşmeler gerçekleşti.

Avusturya Federal Avrupa ve Uluslararası İşler Bakanı Meinl-Reisinger, son olarak 5. Antalya Diplomasi Forumu’na katılmış ve Bakan Fidan’la bir araya geldi.

Avusturya’yla ikili ticaret hacmi 2025'te 4,3 milyar doları aşarken, bunun kısa vadede 5 milyar dolara ulaşması hedefleniyor.

Avusturya’nın Türkiye'ye doğrudan yatırımları, 2005-2025 döneminde 11,2 milyar doları aştı ve aynı dönemde Türkiye’nin Avusturya’daki yatırımları ise 887 milyon dolar olarak gerçekleşti.

İki ülkenin ortak zenginliği olarak görülen, Avusturya’da yaşayan yaklaşık 350 bin nüfuslu Türk toplumu, iki ülke ilişkilerinde önemli beşeri bağ oluşturuyor.

Türkiye’yi 2025'te ziyaret eden Avusturyalı turist sayısı 563 bini aştı.

İkili ilişkileri ilgilendiren konuların yanı sıra Avrupa güvenliği dahil güncel, bölgesel ve küresel meseleler bağlamında da iki ülke arasında yakın eş güdüm ve işbirliği bulunuyor.